پروانه ای در قسمتی از جهان بال میزند و منجر به وقوع طوفان در ناحیه دیگری از جهان میشود اما چگونه این اتفاق رخ میدهد؟
اثر پروانه ای (Butterfly effect) که به آن اثر موجدار نیز گفته میشود، پدیدهای است که توسط پروفسور «ادوارد لورنز» در سال ۱۹۶۳ ابداع شد. نظریه لورنز این بود که کوچکترین تغییرات در یک محیط میتوانند در آینده و نقطهای از جهان موج شدیدی ایجاد کنند.
مطالعات لورنز نشان میدهند که اثر پروانه ای نه تنها در شرایط آب و هوایی و بلایای طبیعی قابل استفاده است بلکه میتواند در شرایط اقتصادی و بازارهای مالی نیز اعمال شود اما نظریه اثر پروانه ای تا چه اندازه قابل اعتماد است؟
اصول اثر پروانه ای در اقتصاد
حتی یک حرکت سیاسی کوچک از سوی یک کشور نسبت به کشور دیگر میتواند بازار سهام کشور ها را تحت تأثیر قرار دهد. بنابراین تعجبی ندارد که بسیاری از کارشناسان مالی میدانند که از اثر پروانهای میتوان برای پیش بینی رفتار بازار های مالی استفاده کرد. حتی یک ضربه کوچک در بازار سهام یک کشور نیز میتواند پیامد های شدیدی را در بخش دیگری از جهان ایجاد کند.
یک مثال ساده از اثر پروانه ای در اقتصاد، تجارت و کسب و کار، همه گیری ویروس کرونا است که از ووهان شروع شد و تمام جهان را تحت تاثیر خود قرار داد. پرواضح است که اثر موجدار اهمیت زیادی در دنیای مالی دارد. در زیر به چند روش استفاده از اثر پروانه ای در اقتصاد اشاره میکنیم:
اصل تنوع بخشی
از دست دادن سرمایه میتواند به طور تصادفی اتفاق بیفتد و در اغلب اوقات آمادگی برای آن ضروری است. اصل تنوع برای مقابله با خسارت ناشی از متغیرهای تصادفی که بر کیفیت سرمایه گذاری تأثیر میگذارد، جواب میدهد.
بدین معنا که سرمایه گذاران میتوانند با انواع سرمایه گذاری ها از جمله بورس، طلا، دلار یا ارز دیجیتال، سرمایه خود را پخش کنند. اگر فردی تنها در بازار بورس سرمایه گذاری کند، کوچکترین اقدامات میتوانند باعث سقوط کل بازار سهام شوند. بنابراین حفظ سبد سرمایه گذاری در انواع دارایی ها و ابزار های مالی راهی بسیار مناسب برای به جریان انداختن سرمایه و کاهش ضرر است.
اصل ترکیب
به نظر میرسد اصل ترکیب با افزایش ثروت نیز در اثر پروانه ای ریشه دارد. درحقیقت، هرچه بیشتر سرمایه گذاری کنید، رشد چشمگیری در پس اندازهای خود خواهید داشت. فرض کنید شما ماهیانه پنج میلیون تومان پس انداز کرده و آن را به یک حساب بلند مدت با سود ۱۰ درصد منتقل میکنید. پس از ۵ سال، پس انداز نزدیک به ۳۰۰ میلیون خواهد شد. پس از ۱۰ سال، پس انداز شما به صورت تصاعدی به بیش از ۶۰۰ میلیون خواهد رسید. به این موضوع اصل ترکیب گفته میشود.
اصل سرمایه گذاری زیست محیطی
سومین نکتهای که تأثیر پروانه ای را در دنیای مالی نشان میدهد، این است که ارزش های شخصی خود را با سرمایه گذاری هایتان هماهنگ کنید. سرمایه گذاری در محیط زیست بر این اصل استوار است که هر دلار خرج شده برای ارزش های انسانی و زیست محیطی میتواند تأثیر موجی داشته باشد.
سرمایه گذاری در این حوزه میتواند شامل بهبود زندگی حیوانات، تحصیلات زنان، توسعه شهر، دسترسی به مراقبت های بهداشتی برای کشور های فقیرتر و موارد مشابه باشد. هدف نهایی این است که با انجام تغییرات کوچک بتوان از معضلات بزرگ جلوگیری کرد.